12. Kerberos'un Getirilmesi


Eurystheus, son görev ve en zor olarak yeraltında bulunan ölüler ülkesinin kapısındaki, Hades'e ait bekçi köpek üç başlı Kerberos'un (Cerberus, Cerberos) getirilmesiydi. Kerberos, canavar Ekhidna ile yılan vücutlu canavar Typhon'un birleşmesinden doğmuş, korkunç görünümlü bir canavardı. Vücudu iğrenç ve sivri kıllarla kaplıydı ve kuyruğu ise bir ejderha kuyruğu olup dikenliydi. Herakles, bütün yeteneği ve cesaretine rağmen, eğer Zeus'un emriyle ona yardım eden Hermes ve Athena'nın desteği olmasaydı hiçbir zaman bu işin üstesinden gelemezdi. Herakles önce Eleusis'in sırlarını öğrenmek üzere Atina'nın 30 mil batısındaki Eleuis'e gitti. Buradaki öğrencilere iman sahipleri için güven içinde öteki dünyada yollarını bulmalarını sağlıyordu. Buradaki baş öğretici Eumolphos aynı zamanda Poseidon'un oğluydu. Eumlophos, Herakles'e Eleusis'in sırlarını verdi. Ayrıca Herakles'i daha önceden at adamları öldürdüğü için affetti.

Günahlarından arınan ve Eleusis'in sırlarını öğrenen Herakles, rivayete göre Ölüler Ülkesi'ne inmek için şu iki yoldan birisini kullandı:
Tainaron (Laconia'daki Taenarum ya da Tenaros, Peleponnes'in güney ucundaki giriş.
Başka mitologlara göre Karadeniz'deki Herakleia civarındaki yolu kullandı.

Herakles'in kendi ülkelerinde dolaştığını gören ölüler korkarak kaçıştılar. Bunlardan sadece ikisi kaçmadan bekledi. Theseus'un öldürdüğü Medusa ve kahraman Meleagros (Meleager). Medusa'yı görünce hemen kılıcını çekti ama ona rehberlik eden Hermes, onun boş bir hâyâlden başka birşey olmadığını söyledi. Meleagros'u görünce de okunu gerdi ama Meleagros ona yaklaşarak dokunaklı sözlerle ağladı. Meleagros, vaktiyle Atalanta'nın yardımıyla meşhur Kalydonian Boğa'sını öldürmüştü ve o av seferine Herakles de katılmıştı. Oturup Meleagros'la eski günleri uzun uzun konuştular. Herakles dayanamayıp onunla birlikte anlattıklarına üzülüp ağladı. Herakles, Meleagros'a hayatta hiç yakınının kalıp kalmadığını sorunca Meleagros, kızkardeşi Deianeria'nın hâlâ hayatta olduğunu söyledi. Herakles Meleagros'a, geri döndüğünde kızkardeşi ile evleneceğine, koruyacağına ve ona sahip çıkacağı sözünü verdi. Bu söz, ileride Herakles'in ölümüne yolaçacaktı.

Herakles Hades'te ilerlemeye devam etti. Ölüler ülkesinin ileri bölümlerinde daha ölmemiş, orada tutsak halde bulunan olan Theseus ile Pirithoos'a rastladı. Bu ikisi Persephone'yi kaçırmaya geldiklerinden, Hades tarafından zincire vurulmuş durumdaydılar. Herakles, Persephone'nin izniyle kendisine kollarını uzatarak yardım isteyen kahraman Theseus'u kurtararak orada ziyan olmasını önledi. Pirithoos ise cüretkarlığının bedeli olarak orada kaldı. Herakles daha sonra işlediği bir hatadan dolayı iri bir kayanın altındaki bir çukurda cezasını çekmekte olan Askalaphos'u kurtardı (Nar tanesi yiyerek orucunu bozan Persephone'yi ihbar ettiği için bu cezayı çekmekteydi). Serbest kalınca, Demeter Askalaphos'u bu kez bir baykuşa çevirdi.

Herakles daha sonra Poseidon'un sürülerini gördü ve kanlarıyla ölülerin ruhlarını beslemek için sürüden bir tane sığırı seçerek kesti. Sürünün çobanı bunu engellemek için Herakles'i döğüşe çağırdıysa da, Herakles adamın sıkarak kaburgalarını kırıverdi. Araya Persephone'nin girmesiyle Herakles, yaralı çobanı serbest bıraktı.

Herakles, Hades'le konuşmak ve derdini anlatmak için çok çabaladıysa da Hades bundan kaçındı ve bulunduğu büyük mağaranın girişini kapattırdı. Herakles, çok uğraşarak okuyla Hades'i omuzundan yaralayınca, Hades sonunda pes etti ve yiğidi huzuruna çağırttı.

Sonunda Herakles, Hades'in huzuruna geldi ve ondan Kerberos'u alıp götürmesine izin vermesini istedi. Hades'in bir tek şartı vardı. Köpeği sadece elleriyle yakalamalıydı. Herakles, köpeği götürme izni alınca yeraltı ölüler şehrinden çıktı ve hayvanı Acheron Nehri'nin ağzında buldu. Köpeğin boğuk boğuk gök gürlemeleri gibi yankılanan havlamalarına aldırmaksızın, üstüne atıldı ve onu elleriyle yakaladı. Kerberos, onu akrep kuyruğuna benzeyen dikenli kuyruğuyla defalarca sokmasına rağmen Herakles, cehennemin bekçisi olan devasa köpeği bırakmadı. Sonunda köpek yorularak yatıştı ve itaat etti. Herakles, köpekle ile birlikte Ölüler Diyarı'nın Mycenae'den pek uzak olmayan Trozien (ya da Tainaron) ağzından yeryüzüne çıktı. Bazı mitologlara göre Herakles, Skythia bölgesinden yeryüzüne çıkmıştır (Koronea yakınlarındaki Laphystios Dağı'ndaki Skythia).

Sonunda Herakles, Eurystheus'un sarayına canavar köpekle birlikte döndü. Eurystheus, köpeği görünce öyle korktu ki her zaman saklandığı tunç küpün içine girip saklandı. Eurystheus ise önce Kerberos'la ne yapacağını bilemedi. Sonra onu sarayından uzak bir yerde bir mağaraya kapattırdı. Eurystheus'un Molottos ismindeki bir komşusu Kerberos'u buradan çalıp, onu üretip, canavar köpekleri satarak para kazanma amacıyla elindeki bazı dişi köpeklerle birlikte başka bir mağaraya kapattı. Köpeğin ortadan kaybolduğunu farkeden Eurystheus, Herakles'ten sevgili köpeğini bulmasını istedi. Herakles bütün Peloponisos'u (Peloponnes bölgesi) köşe bucak arayıp Kerberos'u kapatıldığı mağarada katlettiği dişi köpeklerle birlikte buldu ve Molottos'u da hırsızlığından dolayı feci şekilde döverek cezalandırdı. Herakles Kerberos'u zincire vurarak Eurystheus'a götürdü. Ama Eurystheus bu iğrenç görünüşlü köpeğe daha fazla tahammül edemedi ve Herakles'e onu alıp Hades'e geri götürmesi emrini verdi. O da onu götürüp Hades'e geri verdi.

Eurystheus tarafından verilmiş toplam 12 işin iki tanesi Eurystheus tarafından sayılmadı. Sayılmamasının nedeni, Herakles bütün görevlerini tek başına yapmalıydı (Lerne Hydra'sını yeğeni İolaos ve kardeşi İphikles yardımıyla öldürmüştü ve ayrıca Kral Augeias'ın Ahırlarının Temizlenmesi işini de aslında alamamış olsa da bir ücret karşılığında yapmıştı). Bu iki sebep yüzünden Eurystheus, Herakles'in 12 görevinden ikisini saymadı. O yüzden mitologların az bir kısmı maceraları Herakles'in 10 geçerli görevi, çoğunluğu da Herakles'in 12 Görevi olarak yazarlar.

Ayrıca, Eurystheus'un Stymphalos Gölü Kuşları'nın öldürülmesi işinde Athena'nın Herakles'e verdiği Krotala ismindeki zillerle korkutulması işinden de haberi olmadı. Olsaydı bu görevi de iptal ederdi. Nihayet, Herakles görevleri tamamlanınca özgür kaldı. Sonunda kuzeninin boyunduruğundan kurtulmuştu.


Herakles'in yarım kalan Argonaut Seferi: Poseidon'un oğlu ve İolkos kralı Pelias, oğlu İason'u, geri dönemeyeceği bir göreve, Altın postlu koçun postunu getirmeye göndermişti. İason, bu zor işin üstesinden gelebilmek için Phiriksos'un oğlu Argos'tan yardım istedi. Phiriksos vaktiyle bu postun üzerinde uçarak Orkhomenos'tan ayrılarak doğuya uçmuşlar, yolda kızkardeşi Helle Marmara denizi üzerindeyken boğaza düşüp boğulmuştu (Hellespontos, Helle Denizi, bugünkü Marmara Denizi). Argos, İason'a yardım için Athena'ya danıştı ve onun verdiği direktiflere uygun bir gemi yaptı. Gemi, Tesalya'nın bir limanı olan Pagasai'de inşa edildi. Kereste Pelion dağından geldi. Ayrıca, Dodona bölgesinin kutsal meşe ağacından kesilen pruva özeldi. Athena, pruvayı kendisi yonttu ve ona konuşma özelliği verdi. Böylece pruva, kehanette bulunabiliyordu. Gemiye Argo ismi koyuldu. İason, seferi için etrafa haberciler göndermişti. Sefere katılıp türlü macera yaşamak isteyen kendine güvenen yiğitler içerinden İason istediklerini kendisi seçti. Apollon'a kurban kesilerek yola çıkılmak istendi ama pruvası konuşma yeteneğine sahip olan Argo, Herakles iri olduğundan onu taşımak istemedi. Athena bu işi kolayca çözümledi. Seferin geleceğine dair kahin İdmon'a danışıldı. Herkesin sağ salim döneceğini, bir tek kendisinin seferde öleceğini bildirdi! Herakles Altın Post'un bulunduğu Kolkhis'e varmadan çok önce, Mysia kıyısında (Mudanya limanı civarı) Argonaut'ların seferinden ayrılmak zorunda kaldı. Herakles'in yanında çok sevdiği Hylas isminde bir genç çocuk vardı. Herakles onu tatlı su bulmaya göndermişti. Çocuk gelmeyince kendisi onu aramaya çıkmıştı. Tatlı suyu bulan Hylas, su doldururken bir su perisi onu görüp beğenmiş sonra da kaçırmıştı. Herakles, Hylas'ı aramak için çok zaman ayırınca Argonaut'lar onu beklemekten sıkıldılar ve yollarına onsuz devam etmeye karar verdiler.